Περί ηθικής, περί χορηγιών, περί πολιτισμού

…Αχ, αν ήταν η ζωή μας ίσια
πώς θα την πέρναμε κατώπι
μα αλλιώς η μοίρα το βουλήθη
πρέπει να στρίψει σε μια κόχη

Τάχα, παρηγοριά θα βρούμε
η μέρα φόρεσε τη νύχτα
όλα είναι νύχτα – όλα είναι νύχτα
κάτι θα βρούμε ζήτα – ζήτα…

Γ. Σεφέρης

Σε κάθε ηθική ένσταση που σχετίζεται με τις πηγές χρηματοδότησης για καλό σκοπό, πάντα υπάρχει μια όχι τόσο μελετημένη αλλά σίγουρα υπαρκτή λογοκρισία που κόβει κάθε συζήτηση. Κι ενώ δεν είναι λογοκρισία με την ακριβή σημασία της λέξης, εν τούτοις όταν ειπωθεί το εξής απλό: «καλά όλα αυτά που μας τσαμπουνάς αλλά όταν μας δώσουν λεφτά για τα Καποδιστριακά, για τα διεθνή φεστιβάλ, εμείς πρέπει να βάλουμε τον ορό της αλήθειας στο χορηγό για να δούμε πού τα βρήκε και πώς τα απέκτησε»; τότε μόνο η σιωπή συνήθως ακολουθεί το θρίαμβο του πραγματισμού «που έχει αποτελέσματα» και κάποιες ηθικές ενστάσεις που μένουν στο επίπεδο των ιδεών και στο επίπεδο της θρησκευτικής λατρείας και συνέπειας. Και πράγματι οι αντιλήψεις για το θετικό των χορηγιών έχουν μεγάλη βάση. Πλήθος κόσμου τις ασπάζεται χωρίς κατ’ ανάγκην να είναι χορηγούμενος, πολιτικός, δημοσιογράφος, εμπλεκόμενος με τα κοινά, καλλιτέχνης κλπ. Η κοινωνία των χορηγών (που δεν είναι βέβαια χορηγοί με αυτή καθαυτή την ιστορική έννοια της λέξης, αφού η αρχαία πόλις υποχρέωνε τους έχοντες να χρηματοδοτούν χωρίς να διαφημίζονται) έχει επιβάλει τη στάμπα της παντού. Ακόμα και στο  πιο μακρινό κατσικοχώρι το παραμικρό που συμβαίνει, έχει χορηγό επικοινωνίας. «Αν είναι για το καλό…» λέει ο απλός κόσμος που το βλέπει ότι αυτό δεν έχει κανένα ηθικό έρεισμα αλλά, όμως  επιστρέφει ένα μέρος του πλούτου για το καλό. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η περίοδος των μεγάλων χορηγιών από γνωστούς μεγιστάνες για την αποκατάσταση καμένων χωριών στην Πελοπόννησο του 2007.

Μέχρι και η Σχεδία (http://sxedia.espivblogs.net/files/2010/02/SXEDIA-2.pdf) δημοσίευσε τις απόψεις του Ν. Καλαμό σε συνέντευξή του στο έντυπο και για το ζήτημα και μάλιστα χωρίς να το θέσει με τόσο ωμό τρόπο όπως το θέτει σήμερα. Ιδού το απόσπασμα (με λάθη επί του εντύπου στην κλίση της γραμματοσειράς στο σημείο που υπάρχει η ερώτηση και η απάντηση):

ΝΚ: …Τα κονδύλια τα εκμαιεύουν από το Υπουργείο Πολιτισμού. Ο Αργοσαρωνικός δεν έχει ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Το πιο τουριστικό κομμάτι της Ελλάδας δεν έχει ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. και οι Μινωϊκές Γραμμές εισπράττουν δις από αυτές τις περιοχές. Πού είναι αυτοί; πού είναι; ή κάποιοι άλλοι όπως ο Κρητικός κλπ; με τι ασχολούνται εδώ στην Αίγινα; Με ποια πολιτιστικά δρώμενα ασχολούνται;

ΣΧΕΔΙΑ: Επιμένοντας στην αρχική μου τοποθέτηση για ένα κίνημα μπορώ να πω ότι το πολιτιστικό γεγονός από τη μια δεν πρέπει να εξαρτάται από την τουριστική κίνηση ούτε κι από την καλή θέληση των παραγόντων που μέσω αυτών διαφημίζονται. Νομίζω πως πρέπει να μπουν ουσιαστικά ερωτήματα στη ζωή μας και μεταξύ αυτών, το επέκεινα, αυτό που νομίζω πως αντιπροσωπεύει την Τέχνη…

ΝΚ: Το αύριο, το άγνωστο, το άπειρο… Δεν είναι απλά ένα τεχνικό ζήτημα που θα το λύσει μια εταιρία που για τους χ, ψ, επικοινωνιακούς λόγους δίνει ένα μεγάλο ποσό σε μια προσπάθεια τέτοια. Βεβαίως η Τέχνη και ο Πολιτισμός είναι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μας που εμείς πρέπει να το ωθήσουμε, αλλά δεν ξέρω με ποιους τρόπους…

(Σχεδία στ’ ανοιχτά της Αίγινας, τεύχος 2, σελίδα 36)

Στο παραπάνω απόσπασμα φαίνεται καθαρά ότι όχι μόνο είναι καλό αλλά η χορηγία είναι και αντικείμενο απαίτησης. Ποιο είναι λοιπόν το πρόβλημα; Ρωτήσαμε διάφορους φίλους της Σχεδίας, να μας πουν την άποψή τους για θέμα. Εξηγήσαμε ότι κάθε φορά που η σχεδία θέτει ηθικά ζητήματα ή διλλήματα υπάρχει η αποστομωτική απάντηση: «ναι αλλά πώς αλλιώς»; Και η σχεδία βέβαια αραδιάζει το παλιομοδίτικο κλισέ του αγώνα για τα Καποδιστριακά, για τη διεκδίκηση, μπούρου-μπούρου κλπ. Και μετά υπάρχει η εξής ερώτηση: «αφού αυτά δεν γίνονται, τι κάνουμε; Τα αφήνουμε να ρημάξουν; Πέφτουμε σε μια νέκρα και δεν κάνουμε τίποτα μέχρι να έρθει η επανάστα»; Πράγματι οι περισσότεροι συμφωνούν ότι υπάρχει βρώμικο χρήμα αλλά επειδή έτσι είναι ο κόσμος δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι άλλο και πρέπει να ζητάμε ή τέλος πάντων να δεχόμαστε τα χρήματα από όπου κι αν έρχονται, για καλό σκοπό. Δηλαδή να δεχόμαστε χρήματα από το εμπόριο πρέζας κόκας και άλλων ναρκωτικών, αφού έτσι κι αλλιώς υπάρχουν οι πελάτες που τα ζητούν. Χρήματα από την πορνεία αφού έτσι κι αλλιώς υπάρχει. Χρήματα από δουλεμπόριο αφού έτσι κι αλλιώς γίνεται. Χρήματα από μαγαζιά (κωλόμπαρα, κωλάδικα, σκυλάδικα, καμπαρέ) αφού υπάρχει κόσμος που πηγαίνει σ’ αυτά. Χρήματα από τους ανθρώπους της νύχτας, από συμμορίες νονών και νταβατζήδων αφού υπάρχουν και δουλεύουν. Χρήματα από πολεμικές βιομηχανίες αφού έτσι κι αλλιώς γίνονται πόλεμοι. Το νέο δίλλημα (κι εν τέλει απάντηση) που τέθηκε στην πορεία της αναζήτησης ήταν το εξής: «είναι νόμιμα όμως όλα αυτά; Διότι μέχρι να γίνουν νόμιμα οφείλουμε να αρκεσθούμε στη χορηγία της ΔΕΗ».

Advertisements

Σχολιάστε

Filed under "αυτοδιοίκηση, πολιτισμός και "πολιτισμός", πολιτική, τοπικά θέματα, η ώρα του τζίτζικα

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s